جراحی آندوسکوپی دیسک کمر

گاهی در بیمارانی که درد انتشاری از ناحیه کمری به اندام تحتانی دارند و در بررسیهای انجام شده علت آن بیرون زدگی دیسک تشخیص داده شده است، درمان  بصورت خارج کرن دیسک آسیب دیده با جراحی آندوسکپی است بشرط آنکه درمانهای غیر جراحی بمدت ۱۲ هفته موثر واقع نشده باشد.در واقع درمان اولیه در اکثر موارد جراحی نیست. تنها در درصد کمی از بیماران نیاز به عمل جراحی وجود دارد.

در موارد نیاز به جراحی، روش متداول باز کردن کامل ناحیه است. در مواردی میتوان از آندوسکوپی استفاده کرد که مزایای آن شامل موارد زیر است:

مزایای جراحی آندسکوپی

۱- محل کوچک برش جراحی ۲ – ۱٫۵ سانتیمتر
۲- آسیب حداقل به عناصر نرمال ناحیه
۳- طول عمل کوتاه
۴- امکان ترخیص بیمار عصر روز عمل
۵- انجام فعالیت بلافاصله پس از عمل
۶- بازگشت به کار بعد از ۴-۶ هفته

علیرغم مزایای فوق، تجربه جراح در میزان موفقیت بسیار مهم است. در برخی موارد که بیرون زدگی شدید است( دو طرفه و مرکزی )، مشکل تر است ودر برخی موارد انجام روشهای معمول با برداشتن کامل دیسک و فشار آن بر عناصر عصبی بهتر و موفقتر از برداشتن ناکافی دیسک با آندوسکوپ است.

جراحی دیسک کمر

چه موقع دیسک کمر را باید عمل کرد

در موارد خاصی نیاز به عمل جراحی برای درمان کمردرد وجود دارد این موارد شامل حالات زیر است:

1. درد شدید که حداقل سه هفته به درمانهای غیر جراحی (طب فیزیکی و توانبخشی) پاسخ ندهد.

2. ضعف عضلانی یا بی حسی که پیشرفت نماید یا در نوار عصب و عضله بد تر شود

3. وجود علائم ارداری مثل گیر کردن ادرار یا بی حسی و گزگز در ناحیه دستگاه تناسلی.

 

غیر از موارد فوق نیازی به جراحی دیسک نیست. متخصصین طب فیزیکی و توانبخشی در مورد درمانهای غیر جراحی دیسک گردن و کمر تجربه و تبحر دارند. فقط در صورت لزوم بیمار را برای جراحی به متخصصین مربوطه ارجاع می کنند.

درد پس از جراحی دیسک

درد پس از  جراحی دیسک , علل متعددی دارد از لحاظ زمانی می توان آنرا بصورت زیر دسته بندی کرد:

1)      اگر بیمار بلافاصله پس از عمل هنوز درد دارد:

*       اشکالات تشخیصی:

بعنوان مثال عصب سیاتیک در تعداد زیادی از افراد از بین عضله ای عبور می کند بنام پیریفورمیس که علائم شبیه به فشار دیسک به عصب را می دهد. عدم توجه به این مطلب باعث جراحی غیر ضروری دیسک و عدم بهبود بیمار می شود.

*       مشکلات عمل جراحی

*       آسیب قبلی عصب(بیمار دیر مراجعه نموده و دیسک آسیب زیادی به عصب زده . این مورد با انجام نوار عصب و عضله مشخص میشود.)

2)      درد پس از عمل دیسک کم شده و بعد از چند هفته پیدا شود:

  *     عفونت

3)      درد چند ماه بعد پیدا شود:

      *    دیسک جدید

        التهاب ریشه های دستکاری شده

        سفتی بافتهای نرم

4)      چند سال بعد:

       *   تنگی کانال نخاع 

       *   جابجائی مهره ها

ورزش های بعد از عمل جراحی ستون فقرات بسیار اختصاصی می باشند و فقط با نظر پزشک معالج و متخصص طب فیزیکی انجام شود وگر نه ممکن است باعث آسیب ستون فقرات شوند. عدم انجام ورزش و بی حرکتی طولانی نیز باعث ایجاد چسبندگی در ستون فقرات می شود.

منبع: دکتر حیدریان و دکتر رئیسی ودکتر احدی

انواع جراحی دیسک کمر

امروزه روشهای متنوعی برای درمان فتق دیسک کمر وجود دارد. این روشها عبارتند از:

1. جراحی معمولی، 

2.جراحی میکروسکوپی، 

3.جراحی اندوسکوپی،  

4.جراحی با دستگاه دکمپرسور (عمل بسته دیسک) ,

5.جراحی نوکلئوتومی (عمل بسته دیسک) ,

6.کوبلیشن(عمل بسته دیسک) و 

7.جراحی لیزری .

1. جراحی معمولی :

جراحی دیسک را می توان با استفاده از بی حسی موضعی یا بیهوشی عمومی انجام داد. برای انجام این عمل معمولا بیمار به شکم خوابانده شده و برش کوچکی در پشت کمر داده می شود. در روش معمولی جراحی دیسک پس از باز کردن عضلات زوائد خلفی مهره ها رویت می گردد. با برداشتن قسمتی از زوائد خلفی(شکستن استخوان لامینا) لایه احاطه کننده اعصاب نخاعی و ریشه عصبی دیده می شوند. با کنار کشیدن ریشه عصبی دیسک معیوب دیده شده و قسمت در رفته دیسک همراه با قسمت مرکزی خارج شده و پس از اطمینان از آزاد شدن ریشه عصبی محل عمل لایه به لایه تا سطح پوست دوخته می شود.

2. جراحی میکروسکوپی: 

در روش میکروسکوپیک برش کوچکتر بوده و با کمک میکروسکوپ بدون برداشتن زوائد خلفی، دیسک خارج مي‌شود. مزيت اين روش علاوه بر كوچكتر بودن برش جراحي و عدم آسيب به عناصر استخواني اين است كه با بزرگنمايي حاصل از ميكروسكوپ احتمال آسيب به ريشه عصبي بسيار پايين است.

3.جراحی اندوسکوپی : 

در روش اندوسكوپي هم برش بسيار كوچكي به موازات خط وسط داده شده و با ورود اندوسكوپ جراح قطعه در رفته ديسك را پس از كنار زدن عضلات و برداشتن ليگامان خارج مي‌كند. بدليل محدوديت در ديد جراح امكان تخليه ديسك‌هاي شديد با اين روش وجود ندارد.

4. جراحی با دستگاه دکمپرسور (عمل بسته دیسک) :

دستگاه دکمپرسور شبیه سوزن بسیار ظریفی است که پس از بیحس کردن پوست به داخل دیسک فرستاده میشود و از راه یک میکروموتور قسمت داخلی دیسک خرد شده و از راه این لوله به بیرون از بدن تخلیه میشود

5. جراحی نوکلئوتومی (  عمل بسته دیسک):

با استفاده از دستگاه نوکلئوتوم که لوله نازکی دارد  وارد قسمت میانی دیسک شده و با فشار آب دیسک را خرد کرده و از بدن خارج میکند.سایز لوله از دکمپرسور درشت تر بوده و حجم تخلیه شده بیشتر است.

6.7. دو روش ديگر كه به كوبليشن و ليزري معروفند مشابه يكديگرند. 

در اين دو روش بيمار بدون بيهوشي تحت عمل قرار مي‌گيرد. سوزن باريكي از كنارستون فقرات وارد ديسك شده و سپس به كمك امواج RF يا ليزر هسته  ديسك سوزانده يا تبخير شده و به اين ترتيب فشار داخلي ديسك كم شده و ورم ديسك از بين مي‌رود. اين دو روش براي مواردي كه ديسك دچار تورم شده مفيد هستند و نبايد براي كساني كه دچار پارگي ديسك شده‌اند استفاده شود.